د لاس رسي وړ اتصالات

د نوبل جایزه وپېژنی


دا جایزه دې داسې کسانو ته ورکول کیږي، چې خدمتونه او نوښتونه یې دومداره او تلپاتې وي

دا جایزه دې داسې کسانو ته ورکول کیږي، چې خدمتونه او نوښتونه یې دومداره او تلپاتې وي

د نوبل د جایزې پرېکړه کوونکي د دوشنبې له ورځې د دغې جایزې یو- یو ګټونکی اعلانوي. د نوبل لومړنۍ جایزه په طب کې ده چې د دوشنبې په ورځ به اعلان شي. ګټونکو ته به د دغه کال تر پایه، نقدې جایزې، یو ډیپلوم او د سرو زرو یو مډال ورکول کیږي.

دا جایزه دې داسې کسانو ته ورکول کیږي، چې خدمتونه او نوښتونه یې دومداره او تلپاتې وي، د ملتونو ترمنځ یې د ورورولۍ د ټېنګېدو، وسله والو مخالفتونو د ختمولو او د سولې د ټېنګېدو لپاره یې فعالیتونه او هلې ځلې کړي وي.

د نوبل د جایزې ګټونکو ته د سرو زرو د مډال او ډيپلوم ترڅنګ اته میلیونه کرون- شاوخوا ۹۳۰زره ډالره- هم ورکول کیږي.

څېړونکي، محقیقن او نوښتګران کلونه کلونه انتظار کوي، چې د نوبل د جایزې بنسټ یې ابتکارات په رسمیت ومني. د نوبل د جایزې پرېکړه کوونکي هم کلونه کلونه پلټنې کوي، چې معلومه کړي د کاندیدانوپه بېلابېلو علمي برخو کې شوي نوښتونه تلپاتې او په علمي اصولو ولاړي دي. د نوبل د جایزې کمېټه یوازینۍ کميټه ده، چې د محقیقینو او نوښتګرانو تېرو فعالیتونو او نوښتونو ته درناوي کوي او ارزښت ورکوي.

د نوبل جایزه د چا نوښت دی؟

سویډني شتمن او د دینامیت مخترع، الفرد نوبل، په خپل نوښت او غوښتنه دا جایزه جوړه او وټاکله. د نوبل جایزه، د طب، فزیک، کیمیا، ادبیاتو او سولې د برخې مخورو او نه ستړي کېدونکو فعالانو او نوښتګرانو ته ورکول کیږي.

دغه جایزه په لومړي ځل د ښاغلي نوبل له مړینې پنځه کاله وروسته په ۱۹۰۱م کال کې ورکړل شوه. د اقتصاد د نوبل جایزه، د سویډن مرکزي بانک په ۱۹۶۸ کال کې د ښاغلي الفرد په درنښت او یاد کې د اقتصاد د برخې د نوبل جایزه وټاکله، چې رسمي نوم یې" په اقتصاد کې د سویډن د بانک جایزه" دی.

خو د دغې جایزې د ګټلو معیار هم د نوبل د جایزې د ګټلو له معیارونو سره برابر دی او په همدې لړ کې ورکول کیږي.

څوک د جایزې ګټونکي ټاکي؟

ښاغلي نوبل په ۱۸۹۵ کال کې په خپل وصیت کې د دغې جایزې پرېکړه کوونکي مشخص کړي دي. د هغه د وصیت په اساس، د ستاکهولم د کارولینسکه انستیتوب دطب، د سویډن د شاهي علومو اکاډمۍ د فزیک او کیمیا او د سویډن اکاډمي د ادبیاتو د برخې ګټونکي ټاکي او اعلانوي.

ښاغلي نوبل په خپل وصیبت کې د سولې د جایزې د ګټونکي پرېکړه، هغه پلاوي ته سپارلي چې د ناروي پارلمان ټاکي، خو نه یې دي ویلي چې ولې یې د سولې د نوبل د جایزه پرېکړه یې ناروي ته پرېښې ده.

هغه مهال چې الفرد نوبل د دغې جایزې د ټاکلو غوښتنه کوله، سويډن او ناروي د یوه اتحاد غړي وو چې بیا په۱۹۰۵ کال له دغه اتحاد نه ووتل. ناروي په سیمه کې یوه سوله خوښي هېواد بلل کېده او سویډن پر خپلو ګاونډیانو د یرغلونو تاریخ درلود، شاید په همدې دلیل ناروې ته د سولې د جایزې د ورکولو پرېکړه سپارل شوې وي.

په نړۍ کې زرګونه کسان دغې جایزې لپاره کاندیدان وي، چې د پوهنتون استادان، وکیلان، د نوبل د جایزې مخکني ګټونکي او په خپله د نوبل د جایزې د ټاکونکو کمېتو ځينې غړي وي. د اصولو له مخې پرېکړه کوونکي باید د نوحبل جایزې د کاندیدانو هویت تر ۵۰ کلونو پورې وساتي.

د ګټونکي تر اعلان مخکې، پرېکړه کوونکي حق نلري، چې د ګټونکو په اړه خبرې وکړي، خو کله ناکله هغوی چې دغې جایزې ته نور کسان کاندیدوي، خپله پرېکړه په ډاګه کوي.

XS
SM
MD
LG