د لاس رسي وړ اتصالات

د نړۍ مشران د اقلیم د بدلون موافقه لاسلیک کوي


جان کېري د اقلیم د بدلون سره د مبارزې د موافقې د لاسلیکولو په وخت کې خپله لمسۍ په غیږ کې نیولې ده.

جان کېري د اقلیم د بدلون سره د مبارزې د موافقې د لاسلیکولو په وخت کې خپله لمسۍ په غیږ کې نیولې ده.

په نیویارک کې د ملګروملتونو په مقر کې د نړۍ مشران یو تاریخي ګام اخلي او د اقلیم د بدلون سره د مبارزې موافقه لاسلیکوي.

د فرانسې جمهوررئیس لومړی مشر و چې د اقلیم د بدلون سره د مبارزې موافقه یې لاسلیک کړه.

تمه ده چې د نړۍ د ۱۳۰ هیوادونو مشران په نیویارک کې راټول شوي دي چې د اقلیم د بدلون سره شوې موافقه لاسلیک کړي. په دغو مشرانو کې تر ۶۰ نه د ډیرو هیوادونو ولسمشران او صدراعظمان شامل دي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر د موافقې د لاسلیکولو نه مخکې وویل چې دا یوه دیره قوي موافقه ده.

په موافقې د دیسمبر په میاشت کې په پاریس کې سلا وشوه. د موافقې هدف د اقلیم د بدلون د اثراتو کمول او د هغو زیانونو مخنوی دی چې د نړۍ اقلیم ته متوجه دي.

د فبروري په میاشت کې د وینسټن په نامه لوی طوفان، د ټاپوګانو نه جوړ هیواد، فيجي وځپه. طوفان ۴۴ کسان مړه کړل او تر یو میلیارد ډالرو یې ډیر تاوان ورساوه.

د فيجي صدراعظم جوسي ایا بایني ماراما وايي چې «د وینسټن په څیر د پیښو تکرار او شدت په ډیریدو دی. . . . موږ یې باید ټول په اړه اندیښنه ولرو، نه یوازې د خپلوځانونو لپاره، بلکه د راتلونکو نسلو لپاره هم.»

د ډیر وخت راهیسې د ملګروملتونو عمومي منشي بان کې مون د نړۍ د مشرانو څخه د اقلیم د بدلون په اړه د اقداماتو غوښتنه کوي.

«دا یوازنۍ لاره ده چې موږ د ځمکې کره خوندي کړو.»

د موافقې محتویات

په پاریس کې د دیسمبر په میاشت کې، د نړۍ مشران په یوه داسې موافقه سلا شول چې د نړۍ د تودوخې د کچې د ډیریدو مخه نیسي او نه پرېږدي چې د تودوخې درجه، تر اوسنۍ کچې، دوه سانتګراده ډیره شي.

په موافقه کې د ګرین هاوس په نامه د زهرجنو ګازونو د خپریدو د کچې د راکمولو په اړه هم پلان شامل دی.

په دغه پلان کې د بیا تولیدیدونکي انرژۍ، چې په انګریزي کې ورته رینیوایبل انرژي ویل کیږي، د استعمال ډیرول شامل دي.

د لمر او باد نه پيدا کیدونکې انرژي په بیاتولیدیدونکي انرژي کې راځي.

سلوین هارت، د ملګروملتونو د اقلیم د بدلون سره د مبارزې د ټیم مشر دی.

هارټ وویل چې «د دې لپاره چې دا موافقه عملي بڼه غوره کړي نو دوه مهم ګامونه باید واخیستل شي. لومړی، لږترلږه باید چې د اقلیم د بدلون په اړه د ملګروملتونود کنوانسیون ۵۵ هیوادونه داموافقه تایید کړي. دغه ۵۵ هیوادونه باید چې په مجموعي توګه د ګرین هاوس د ګازونو د خپریدو د ۵۵ فیصدو ذمه وار وي.»

د دغي موافقې د عملي کیدو لپاره د چین او امریکا هوکړه مهمه ده. دغه دواړه هیوادونه د نړۍ د ګرین هاوس د زهرجنو ګازونو ۴۰ فیصده خپروي. دواړو هیوادونو د موافقې د ژرتره عملي کیدو غوښتنه کړې ده.

د موافقې د عملي کیدو لپاره ۲۰۲۰م کال ټاکل شوی دی، خو که چیري هیوادونه دغه موافقه ژرتره تایید کړي نو کیدای شي چې په ۲۰۱۷م کال کې هم تطبېق اوعملي شي.

XS
SM
MD
LG