د امریکا او ایران ترمنځ په شوې هوکړه کې کوم موارد شامل دي؟

متحده ایالات او ایران د تیرې یکشنبې په ورځ (جون ۱۴) د څوارلسو مادو په یوې هوکړې سلا شول او دا هوکړه د واشنګټن په وخت د چهارشنبې په ورځ (جون ۱۷) ناوخته د ولسمشر ټرمپ له خوا په فرانسه کې لاسلیک شوه.

په دې هوکړه کې چې هم ولسمشر ټرمپ او هم د ایران ولسمشر لاسلیک کړې کوم موارد شامل دي او دواړو لورو د کومو کارونو په پلي کیدو هوکړه کړې جزیات یې لاندې ولولئ:

لومړۍ ماده:

د امریکا متحده ایالات او د ایران اسلامي جمهوریت او په اوسني جګړه کې د هغوی متحدین، د دې تفاهم لیک په لاسلیک کولو سره د لبنان په ګډون، په ټولو جبهو کې د پوځي عملیاتو سمدستي او دایمي پای ته رسېدل اعلانوي او له دې وروسته ژمنه کوي چې یو د بل پر وړاندې به هیڅ ډول جګړه یا پوځي عملیات نه پیلوي، او د یو بل پر وړاندې به د ګواښ یا ځواک کارولو څخه ډډه وکړي او د لبنان د خاورې بشپړتیا او حاکمیت به خوندي کړي. وروستۍ هوکړه به د لبنان په ګډون په ټولو جبهاتو کې د جګړې د دایمي پای ته رسېدو او د دې پراګراف د نورو مقرراتو تایید وکړي.

دویمه ماده:

د امریکا متحده ایالات او د ایران اسلامي جمهوریت ژمنه کوي چې د یو بل حاکمیت او ځمکنۍ بشپړتیا ته به درناوی کوي، او د یو بل په داخلي چارو کې به له لاسوهنې څخه ډډه وکړي.

دریمه ماده:

د امریکا متحده ایالات او د ایران اسلامي جمهوریت ژمنه کوي چې حد اکثر په ۶۰ ورځو او د دوه اړخیز رضایت سره د تمدید وړ موده کې، د خبرو اترو له لارې وروستۍ هوکړه ترلاسه کړي.

څلورمه ماده:

د دې تفاهم لیک (M.O.U.) د لاسلیک کولو سره سم، د امریکا متحده ایالات به د ایران اسلامي جمهوریت په وړاندې د خپلې سمندرې محاصرې او هر ډول خنډونو او محدودیتونو د لري کولو بهیر پیل کړي او په ۳۰ ورځو کې به سمندري محاصره په بشپړه توګه پای ته ورسوي. د دې مودې په اوږدو کې به د ایران اسلامي جمهوریت د جګړې د مخکیني حالت سره سم د بیړیو تګ راتګ بیرته عادي کړي. د امریکا متحده ایالات همدارنګه ژمنه کوي چې له وروستي تړون وروسته به په ۳۰ ورځو کې خپل ځواکونه د ایران اسلامي جمهوریت له نږدې سیمو څخه لرې کړي.

پنځمه ماده:

د دې تفاهم لیک (M.O.U.) د لاسلیک کولو سره سم به د ایران اسلامي جمهوریت د خپلو ټولو امکاناتو په کارولو سره د فارس خلیج څخه د عمان سمندر ته او برعکس د سوداګریزو کښتیو لپاره د ۶۰ ورځو لپاره د وړیا او خوندي تګ راتګ بندوبست وکړي. د سوداګریزو کښتیو تګ راتګ به سمدستي پیل شي او د ایران د اسلامي جمهوریت لخوا د تخنیکي او پوځي خنډونو لرې کولو او د ماینونو پاکولو اړتیا ته په پام سره، به دا بهیر په ۳۰ ورځو کې په پوره توګه پیل شي. د ایران اسلامي جمهوریت به د عمان سلطنت سره، د فارس خلیج د نورو ساحلي هیوادونو سره په مشوره، د هرومځ تنګي کې د راتلونکي ادارې او سمندري خدماتو د تعریف لپاره خبرې اترې وکړي چې دا به د نافذ نړیوال قانون او د هرمز تنګي د ساحلي هیوادونو د حاکمیت حقونو سره سم وي.

شپږمه ماده:

د امریکا متحده ایالات له سیمه ییزو شریکانو سره ژمنه کوي چې د ایران اسلامي جمهوریت د بیارغونې او اقتصادي پراختیا لپاره به لږ تر لږه د ۳۰۰ ملیارده ډالرو په ارزښت یو وروستی او دوه اړخیز منل شوی پلان جوړ کړي. د دې پلان د پلي کولو میکانیزم به د وروستۍ معاملې د یوې برخې په توګه په ۶۰ ورځو کې بشپړ شي. د اړوندو مالي راکړو ورکړو لپاره ټول اړین جوازونه، معافیتونه او اجازې به د امریکا متحده ایالاتو لخوا ورکړل شي.

اومه ماده:

د امریکا متحده ایالات ژمنه کوي چې د وروستي هوکړې د مهال ویش سره سم، د ایران اسلامي جمهوریت پر وړاندې هر ډول بندیزونه، د ملګرو ملتونو د امنیت شورا (U.N.S.C) پریکړه لیکونه، د اټومي انرژۍ نړیوال آژآنس (I.A.E.A.) د مدیره پلاوي پریکړه لیکونه، او د امریکا ټول لومړني او ثانوي یو اړخیز بندیزونه لغوه کړي. د ایران اسلامي جمهوریت او د امریکا متحده ایالات د پورته ذکر شويو بندیزونو د ختمولو د مسلې پر حیاتي اهمیت اعتراف کوي، او خپله اراده څرګندوي چې دې مسلو ته به په خبرو اترو کې سمدستي رسیدګي وکړي ترڅو پرې دوه اړخیز توافق ترلاسه کړي.

اتمه ماده

د ايران د اسلامي جمهوريت تعهد کوي چې اټومي وسلې به نه ترلاسه کوي او نه به یې جوړوي. د امریکا متحده ایالاتو او د ایران د اسلامي جمهوريت موافقه کړې چې د غني شویو زېرمه شویو موادو موضوع د داسې یو میکانیزم له مخې حل کړي چې په ۷ برخو کې د یاد شوي مهالوېش سره سم به ورباندې دوه اړخیزه هوکړه وشي، چې تر ټولو لږ تر لږه کړنلاره به یې د اټومي انرژۍ د نړیوال اژانس (I.A.E.A) تر څارنې لاندې غني شویو یورانیمو د غلظت کمول وي. دواړو خواوو همدا راز د غني شویو یورانیمو او د ایران د اتومي اړتیا په اړه په موافقه شویو موضوعاتو باندې د قانوني چوکاټ پر اساس چې په نهایي موافقې کې پرې موافقه شوې، نورې خبرې وکړي. په نهایي هوکړې کې به د دې پراګراف شرایط تائید شي. متحده ایالات او د ایران اسلامي جمهوریت د پورته ذکر شویو اتومي موضوعاتو اهمیت تائیدوي او نیت څرګندوي چې په خبرو اترو کې په سمدستي توګه پرې خبرې وکړي تر څو پدې هکله دوه اړخیزه موافقه وشي.

نهمه ماده:

تر وروستۍ معاملې پورې، د امریکا متحده ایالات او د ایران اسلامي جمهوریت د اوسني وضنعیت پر ساتلو موافقه کوي. د ایران اسلامي جمهوریت به د خپل اټومي پروګرام اوسنی حالت ساتي، او د امریکا متحده ایالات به هیڅ نوي بندیزونه نه لګوي او په سیمه کې به اضافي ځواکونه نه ځای پر ځای کوي.

لسمه ماده:

د امریکا متحده ایالات ژمنه کوي چې د دې تفاهم لیک (M.O.U.) له لاسلیک کېدو سره سم او د بندیزونو تر لیرې کیدو پورې، د امریکا د خزانې وزارت به د ایران د خامو تیلو، نفتي توکو ، پتروشیمي موادو او د ټولو اړوندو خدماتو په شمول د بانکي معاملو، بیمې، ترانسپورت او داسې نورو د صادراتو لپاره معافیتونه صادروي.

یوولسمه ماده:

د امریکا متحده ایالات ژمنه کوي چې د دې تفاهم لیک (M.O.U.) له تطبیق کیدو سره سم به د ایران د اسلامي جمهوریت کنګل شوې یا محدودې شوې پیسې او شتمنۍ په بشپړ ډول د استفادې لپاره د لاسرسي وړ وګرځوي. د امریکا متحده ایالات او د ایران اسلامي جمهوریت به د مذاکراتو په جریان کې د دې فنډونو د خلاصولو په اړه پر اړوندو کړنلارو دوه اړخیزه هوکړه وکړي. دا ډول فنډونه، که په اصلي حساب کې پاتې شي او که انتقال شي، باید د هر هغه وروستي ګټه اخیستونکي د تادیاتو لپاره په بشپړ ډول د کارولو وړ وي چې د ایران د اسلامي جمهوریت د مرکزي بانک لخوا ټاکل کیږي. د امریکا متحده ایالات ژمنه کوي چې ټول اړین جوازونه او واکونه به صادروي.

دولسمه ماده:

د امریکا متحده ایالات او د ایران اسلامي جمهوریت د یو داسې اجرائیوي میکانیزم په جوړیدو موافقه کوي چې د دې تفاهم لیک په بریالي تطبیق او د نهایي هوکړې په راتلونکې باندې عمل کول وڅاري.

دیارلسمه ماده:

د دې تفاهم لیک له لاسلیک وروسته او د دې تفاهم لیک د ۱، ۴، ۵، ۱۰ او ۱۱ پراګرافونو د پلي کېدو د پیل او د دې اقداماتو د دوام په شرط، د امریکا متحده ایالات او د ایران اسلامي جمهوریت به په ځانګړې توګه د نورو مادو په اړه د وروستۍ معاملې په هکله خبرې اترې پیل کړي.

څوارلسمه ماده:

وروستۍ هوکړه به د ملګرو ملتونو د امنیت شورا د یو الزامي پریکړه له مخې تائید شي.